Szukasz pomocy psychologicznej? Sprawdzone badania i porady w naszym gabinecie!

OGÓLNA KONCEPCJA BADAN UCZENIA SIĘ CZ. II

Po pewnym czasie, w analogicznych warunkach przeprowadzamy drugi pomiar. Staramy się o to, aby osobnik X był w podobnym stanie (Oj 02 03) i działamy nań tymi samymi bodźcami, co przedtem (Si S2 S3). Jeżeli jego aktualne zachowanie (RR’R’) różni się od zachowania w pierwszej sytuacji, to znaczy R’R’R’ =L RJR2R3, i rodzaj zmian, zgodnie z informacjami zawartymi w rozdziale 1, uprawnia do sądów na temat uczenia, to wnioski takie formułujemy. Różnica między porównywanymi zachowaniami staje się podstawą do stwierdzenia zmiany będącej następstwem indywidualnego doświadczenia. Zmianę tę traktujemy jako efekt uczenia się.

W związku z przedstawionym ogólnym modelem postępowania badawczego konieczne są pewne wyjaśnienia. W toku dokonywania szeregu pomiarów dotyczących danego osobnika okazuje się, że nawet wówczas, gdy uczenie się nie zachodzi i brak jest objawów zmęczenia, jego wyniki zwykle nie są jednakowe. W początkowym etapie zachowanie się może być zakłócone dodatkowymi reakcjami na nowość sytuacji, które z czasem wygasają. A jeśli porównujemy większą liczbę wyników z okresu późniejszego, to stwierdzamy nierzadko, że efekty niższe i wyższe następują po sobie w przypadkowej kolejności. Zjawisko to jest częste i zyskało odrębną nazwę różnic intraindywidualnych. Różnice te komplikują znacznie procedurę badania, są bowiem niekiedy tak znaczne, że uniemożliwiają ograniczanie się do pojedynczych pomiarów. Aby stwierdzić zmianę w zachowaniu powstałą jako efekt uczenia się, potrzebna jest w tych przypadkach seria pomiarów informujących szczegółowo o reakcjach osobnika począwszy od pierwszego zetknięcia się z daną sytuacją bodźcową, a skończywszy na ostatnim. Mogą to również być dwie serie pomiarów, z których jedna dotyczy zachowania poprzedzającego uczenie się, druga – zachowania następującego po uczeniu się, lub dwie serie pomiarów, z których każda dotyczy innego stadium uczenia się h Opracowanie statystyczne wyników uzyskanych w ten lub inny sposób pozwala stwierdzić, czy w zachowaniu badanego osobnika zaszły istotne zmiany. A więc w przypadku dużej zmienności reakcji – to, co nazwaliśmy w naszym uproszczonym modelu pomiarem, należy rozumieć nie jako jednorazowe stwierdzenie, lecz jako postępowanie prowadzące do uzyskania wskaźnika informującego o zachowaniu osoby badanej w pewnym etapie. Postępowanie takie wymaga często wielu stwierdzeń jednostkowych. Tak rozumiejąc pomiar, możemy powiedzieć, że podstawą do stwierdzenia zmian są co najmniej dwa wskaźniki, z których każdy informuje o zachowaniu osobnika w innym czasie. Interesuje nas tutaj stosunek wzajemny tych dwu wskaźników.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.