Szukasz pomocy psychologicznej? Sprawdzone badania i porady w naszym gabinecie!

PROCESY WARTOŚCIOWANIA

Skuteczne postępowanie w coraz bardziej skomplikowanym świecie wymaga nie tylko wiedzy o tym, co może się zdarzyć, lecz również danych o tym, jak wartościowe jest to, co może się zdaTzyć. Zatem jednostka musi ocenić nie tylko prawdopodobieństwo wyników (konsekwencji) działania, lecz również ich wartość subiektywną, zwaną często użytecznością. Pojęcie wartości subiektywnej (indywidualnej) posiada doniosłe znaczenie dla zrozumienia mechanizmu ludzkiego działania. Nie ma wiele przesady w twierdzeniu, że psychologia jest w gruncie rzeczy nauką o tym, jak ludzie postępują, aby osiągnąć określone wartości. Gdybyśmy pominęli to ostatnie pojęcie – tak jak to czynią niektóre wersje koncepcji poznawczej – to nie umielibyśmy wyjaśnić motywacji ludzkiego działania, nie wiedzielibyśmy, dlaczego człowiek dąży do określonych celów. Stworzylibyśmy kontemplacyjny portret psychologiczny: portret jednostki, która orientuje się w środowisku, ale która nie umie go zmieniać. Byłby to wizerunek żenująco ubogi.

Ocena wartości wyników, takich jak pieniądze, uznanie społeczne, ukończenie wyższej uczelni czy wreszcie miłość, zależy przede wszystkim od osobowości, czyli od systemu struktur poznawczych. Niektórzy psychologowie, jak na przykład W. Mischel, uważają, że część struktur zawiera zakodowaną in formację o hierarchii wartości. Pewne zdarzenia stają się wartościowe w toku uczenia się: dzięki oddziaływaniom rodziny, szkoły, środków masowego przekazu czy propagandy człowiek kształtuje idio- synkratyczny system wartości, który może ulegać zmianie pod wpływem nowych okoliczności.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.