Szukasz pomocy psychologicznej? Sprawdzone badania i porady w naszym gabinecie!

Stadium falliczne

W tym stadium rozwoju osobowości najważniejszą rolę zaczynają odgrywać seksualne i agresywne uczucia związane z funkcjonowaniem zewnętrznych narządów płciowych. Przyjemności masturbacji oraz towarzyszące czynnościom autoerotycznym dziecka fantazje stwarzają warunki pojawienia się kompleksu Edypa. Freud uważał odkrycie kompleksu Edypa za jedno ze swych największych osiągnięć. Kompleks ten otrzymał nazwę od imienia króla Teb, który zabił swojego ojca i ożenił się ze swą matką.

Kompleks Edypa można zdefiniować krótko – jako składający się z kateksji seksualnej wobec jednego z rodziców odmiennej płci oraz kateksji wrogiej wobec jednego z rodziców tej samej płci. Chłopiec chce posiąść swą matkę i usunąć swego ojca, dziewczynka chce posiąść swego ojca i usunąć swą matkę. Uczucia te przejawiają się w fantazjach dziecka w trakcie masturbacji oraz podejmowaniu na przemian pełnych czułości i buntowniczych działań wobec rodziców. Kompleks Edypa wywiera silny wpływ na zachowanie dziecka w wieku od 3 do 5 lat, chociaż później zostaje modyfikowany i wyparty, pozostaje jednak istotną siłą w osobowości przez całe życie. Na przykład postawy wobec płci przeciwnej i wobec ludzi mających władzę są w dużej mierze uwarunkowane przez kompleks Edypa.

Historia i losy kompleksu Edypa są inne u mężczyzn, a inne u kobiet. Początkowo małe dzieci obojga płci kochają matkę, gdyż zaspokaja ich potrzeby i odczuwają gniew w stosunku do ojca, ponieważ uważają, że rywalizuje z nimi o miłość matki. Uczucia te utrzymują się długo u chłopców, natomiast u dziewczynki zmieniają się. Rozpatrzmy najpierw sekwencję zdarzeń typowych dla rozwoju kompleksu Edypa u chłopców.

Kazirodcze pożądanie swej matki przez chłopca oraz jego rosnąca uraza i wrogość wobec ojca wikłają go w konflikt z rodzicami, a zwłaszcza z ojcem. Chłopiec wyobraża sobie, że dominujący nad nim jego rywal zamierza go skrzywdzić, a obawy te mogą istotnie znajdować potwierdzenie w groźbach rozgniewanego i skłonnego do stosowania kar ojca. Obawy chłopca dotyczące tego, co może mu zrobić ojciec, koncentrują się na uszkodzeniu narządów płciowych, ponieważ są one źródłem jego lubieżnych uczuć. Chłopiec obawia się, że zazdrosny ojciec pozbawi go tych „przestępczych” narządów. Obawa przed kastracją, czyli lęk kastracyjny (jak nazwał go Freud), powoduje wyparcie seksualnego pożądania matki i wrogości wobec ojca, a także przyczynia się do identyfikacji chłopca z ojcem. Dzięki identyfikowaniu się z ojcem chłopiec uzyskuje także pewne zastępcze zaspokojenie swych seksualnych impulsów odnoszących się do matki. Jednocześnie jego niebezpieczne, erotyczne uczucie do matki przekształca się w nieszkodliwe, łagodne przywiązanie do niej. W końcu wyparcie kompleksu Edypa powoduje ostateczne ukształtowanie się superego. Według Freuda superego jest dziedzicem męskiego kompleksu Edypa. Jest ono osłoną przeciw kazirodztwu i agresji.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.